“Ben zo terug.” Flauwte, bewusteloosheid en EHBO | ehbocollege.nl

“Ben zo terug.” Flauwte, bewusteloosheid en EHBO

di 05-03-2013 | EHBO | Bauke

Katzwijm, appelflauwte, bezwijming, flauwte en bewusteloosheid. Het synoniemenwoordenboek vindt het allemaal hetzelfde. Maar is dat zo? Wat moet je als EHBO-er over weten en vooral, wat moet je doen?


Ons bewustzijn is één van de vitale functies van het menselijk lichaam. Dat klinkt misschien bijzonder, maar het bewustzijn komt grotendeels overeen met de hersenfunctie. We hebben het hard nodig.

Het lichaam kan zelf “kiezen” het bewustzijn “uit te schakelen” om verdere schade te voorkomen. Het kan ook voorkomen dat een verstoring van het bewustzijn door een oorzaak van buitenaf komt. Dit wordt een “exogene” oorzaak genoemd.

Flauwte

Een flauwte is een kortdurende bewustzijnsstoornis als gevolg van een tijdelijke verstoring van de toevoer van zuurstof aan de hersenen. Daarnaast kan het, bijvoorbeeld bij snel opstaan, ontstaan door een verstoring van de bloeddruk. Datzelfde zie je ook bij mensen die lang staan, zoals militairen. Door een verwijding van de bloedvaten in de benen krijgen de hersenen minder bloed (en dus zuurstof) aangeleverd.
Een flauwte is kortdurend en je voelt het aankomen. De huid trekt bleek weg, je geeuwt, begint te zweten en ziet soms zwarte vlekken. Sommige mensen krijgen een ijzersmaak in de mond of worden misselijk.

Bewusteloosheid

Bij een bewusteloosheid is er meer aan de hand. Waar een slachtoffer met een flauwte wél reageert op aanspreken en schudden, reageert een bewusteloos slachtoffer niet meer.
De oorzaken zijn legio, van bloedverlies tot vergiftiging. Een ander kenmerk van bewusteloosheid is echter dat het regressief is: de oorzaak verdwijnt niet vanzelf, het kan erger worden. Die oorzaak is vaak buiten het lichaam gelegen, denk aan een klap op het hoofd.

Eerste hulp

Zorg voor veiligheid

Verplaats het slachtoffer niet, behalve als hij of zij op een gevaarlijke plek ligt. Met bijvoorbeeld de noodvervoersgreep van Rautek kun je het slachtoffer verplaatsen.

Controleer reactie

Pak het slachtoffer bij beide schouders en schudt behoedzaam. Spreek het slachtoffer gelijk aan “Hallo [naam] doe je ogen eens open”.

Komt bij? 10 minuten liggen

Komt het slachtoffer bij, laat hem dan liggen. Vraag of vertel wat er is gebeurd. Laat het slachtoffer vervolgens 10 minuten liggen. Kan hij of zij daarna zelfstandig een glas water drinken, dan kan hij opstaan. Zo niet, blijf nogmaals 10 minuten liggen.

Geen reactie? Ademhaling controleren

Reageert het slachtoffer niet op aanspreken en schudden? Controleer dan direct de ademhaling. Ademt het slachtoffer niet? Bel 112 en start reanimatie.

Wel ademhaling? 112 en stabiele zijligging

Ademt het slachtoffer wel? Leg hem dan in de stabiele zijligging en beschut hem eventueel. Bel 112 en controleer elke minuut of het slachtoffer nog ademt.


Terug